Σε κάθε στάδιο της ζωής μου η παρουσία των παιδιών έπαιζε πάντα καθοριστικό ρόλο. Μητέρα έγινα, αλλά παιδαγωγός γεννήθηκα! Η «Παρέα του δάσους» είναι παιδί προσωπικών αναζητήσεων και της επαφής μου με διαφορετικές παιδαγωγικές προσεγγίσεις. Μια πορεία 30 χρόνων, γεμάτη από εκπαιδευτικά προγράμματα και παιδαγωγικά εργαστήρια για παιδιά και οικογένειες, καθώς και ευεργετικά συναπαντήματα με την εμπειρική μάθηση, τη διαθεματική προσέγγιση της γνώσης, την παιδαγωγική τέχνη Waldorf-Steiner και τα Σχολεία του δάσους. Η διαρκής επαφή με τη φύση και την τέχνη (χορός, σωματική έκφραση, θέατρο, μουσική, εικαστικά), πάντα εκεί, να τρέφουν την ψυχή, το σώμα και το πνεύμα και πάντα η αγωνία, η ανάγκη και η αναζήτηση μιας παιδαγωγικής αληθινής, ουσιαστικής, κοντά στο παιδί και δίπλα στον γονέα, πάντα οι κεραίες οξυμένες, ανήσυχες για να δοθούν απαντήσεις στα ατελείωτα ερωτήματα. Διαρκής εξερεύνηση κι ανακάλυψη κι ενίοτε «αποκάλυψη»! Ένα μονοπάτι που -ως μονόδρομος- με οδήγησε εντέλει, ξανά στην αφετηρία, τη μεγάλη μητέρα όλων: τη φύση…

Από μικρός, με κάθε ευκαιρία πήγαινε εκδρομές  στα βουνά και τα δάση κι ένοιωθε σαν στο σπίτι του! Τυχερός, γιατί ήπιε νερό από ρυάκια που σήμερα δεν υπάρχουν, γεύτηκε φρούτα από μοναχικά δέντρα σε ξεχασμένα χωράφια, μύρισε, άγγιξε, γνώρισε πολλά ήσυχα κι απόμακρα μέρη πριν τα αλλοιώσει η «ανάπτυξη» και συνάντησε αυθεντικούς ανθρώπους που ζούσαν σ’ αυτά με δυσκολίες, αλλά με σεβασμό στη φύση. Έκανε την αγάπη του επάγγελμα κι ασχολείται με τα δάση και τη διατήρησή τους, συμμετέχοντας ενεργά στις προσπάθειες να συμβαδίσουν και να συνυπάρξουν αρμονικά, η εξέλιξη της κοινωνίας, με την προστασία της φύσης. Τον κέρδισε το πράσινο της πόλης, που ολοένα μεγεθύνεται και αγριεύει και που οι άνθρωποί της, το έχουν πιο πολύ ανάγκη.  Το πράσινο της πόλης, που είναι ο πλούτος και το σχολείο μας. Ιδίως για τα παιδιά. Από την αρχή κατάλαβε πως χρειάζεται να κινητοποιηθούν τα παιδιά, να έρθουν κοντά στη φύση, για να την αγαπήσουν και να την προστατέψουν. «Κόλλησε» με την «Παρέα του δάσους» και αναπνέει μαζί της, στο όμορφο ταξίδι της!

Μέσω των σπουδών στη Βιολογία, άρχισα να γνωρίζω τους μηχανισμούς της φύσης με την αίσθηση ότι όσο μάθαινα για τον κόσμο μάθαινα και για τον εαυτό μου. Όσο περισσότερο ερχόμουν σε επαφή με τη φύση, τόσο περισσότερο ήθελα να τη γνωρίσω, μιας και είχε πάντα κάτι νέο να μου δείξει, προκαλώντας μου έκπληξη! Παράλληλα, άρχισα να αναρωτιέμαι για τις συνθήκες που μπορούν να βοηθήσουν το άτομο να αναπτύξει το ενδογενές δυναμικό του, με αγάπη για τη διαδικασία και σε δημιουργική συσχέτιση με τις ανάγκες και τις προκλήσεις του περιβάλλοντός του κι έτσι, μελέτησα τη σχέση του νευρικού συστήματος με το συναίσθημα, τη νόηση και τη διαδικασία της μάθησης. Αναζητώντας ένα «περιβάλλον μάθησης», που να βασίζεται στο προσωπικό κίνητρο, στη χαρά και στο παιχνίδι, στην έκπληξη και στη συνύπαρξη, στην αυτενέργεια, στην εξερεύνηση των ορίων του κόσμου και τον εαυτού, το βρήκα: η Φύση, φυσικά! Συνδυάζει με μοναδικό (και αναντικατάστατο) τρόπο τη γνώση και το μυστήριο, το άγριο και το ωραίο, την κίνηση και την ακινησία, καλώντας με να μοιραστώ αυτό το ταξίδι, με πολλές μορφές, με παιδιά και μεγάλους, παίζοντας, αναζητώντας και μαθαίνοντας μαζί!

Γεννήθηκα , μεγάλωσα, σπούδασα και συνεχίζω να μεγαλώνω στην Αθήνα. Από τότε που με θυμάμαι, χαίρομαι να βρίσκομαι και να ανακαλύπτω τον εαυτό μου και τον κόσμο γύρω μου παρέα με παιδιά, ενώ παρατηρώ και θαυμάζω τον τρόπο που κοιτούν με την καρδιά και τα μάτια τους τα πάντα γύρω μας! Ένα από τα μεγαλύτερα δώρα που μου χάρισαν οι γονείς και οι παππούδες μου, ήταν το να βρισκόμαστε κοντά στη φύση σε κάθε ευκαιρία, να γειωνόμαστε, να συντονιζόμαστε, να αναπνέουμε στο ρυθμό της, να απολαμβάνουμε, να σεβόμαστε και να μαθαίνουμε στην αγκαλιά της. Σαν παιδαγωγός συνειδητοποιώ καθημερινά ότι όσο περισσότερο κατανοώ τη φύση της παιδικής ηλικίας, τόσο περισσότερο αγαπώ τα παιδιά, αλλά και το παιδί μέσα μου. Αυτό με οδηγεί στο να χτίζω τον παιδαγωγικό μου χαρακτήρα παντρεύοντας τις επιστημονικές γνώσεις και την παιδαγωγική εμπειρία με τα ενδιαφέροντά μου και τα πράγματα που αγαπώ και πού ωφελούν στην κάλυψη αναγκών και στην εξέλιξη δεξιοτήτων στους διάφορους τομείς ανάπτυξης. Απόρροια όλων: η ενασχόλησή μου με την παιδαγωγική της φύσης!

Τα πρώτα μου καλοκαίρια τα πέρασα σε τοπία θαλασσινά ακούγοντας παραμύθια στο φως του φεγγαριού και κάνοντας βουτιές στον έναστρο ουρανό. Τα πρώτα μου ταξίδια ήταν σε μέρη δασωμένα με ποτάμια και λίμνες. Ταυτόχρονα μεγάλωνα σε μια θορυβούπολη με λιγοστά πάρκα. Αυτά τα βιώματα με επηρέασαν βαθιά ώστε να αναζητήσω αργότερα τόπους κατοικίας όπου μπορούσα να μυρίσω τα κύματα ή να ανακατέψω το χώμα και να γευτώ τα λαχανικά που καλλιεργούσα παρέα με φίλους, ενώ παράλληλα συμμετείχα σε καλλιτεχνικές ομάδες. Όταν πήγαινα στο σχολείο ονειρευόμουν πώς θα μπορούσαν να αλλάξουν όσα κατέπνιγαν τη συνδημιουργία και τις μαγικές ανακαλύψεις και ύστερα αναζήτησα περισσότερες ιδέες γι’ αυτό σε μαθήματα, χορού, μουσικής, εικαστικών, θεάτρου και κουκλοθεάτρου και ταυτόχρονα συντόνιζα κι εγώ ομάδες δημιουργικής συνύπαρξης. Μετέπειτα κατάλαβα πως ίσως τα σχέδιά μου για ουσιαστικές μορφές παιδαγωγικής μπορούν να εφαρμοστούν στην πράξη σε συνεργασία με άλλους ανθρώπους με τους οποίους συμπλέουμε. Έτσι ασχολήθηκα με την προσχολική αγωγή αλλά και την εκπαίδευση ενηλίκων. Συνεχίζω να ακολουθώ τον δρόμο της δια βίου μάθησης και οι τρόποι που μαθαίνουμε είναι η θάλασσα όπου κολυμπώ.

Μεγάλωσα στην πόλη, στους πρόποδες της Ακρόπολης και στους χωματόδρομους της Πλάκας, σε μιαν Αθήνα όπου ο τουρισμός δεν είχε ξεκινήσει ακόμα το έπος της εισβολής του. Σαν παιδί, είχα την τύχη να συνομιλήσω με τις Καρυάτιδες, να παίξω κυνηγητό στην άπλα της αρχαίας αγοράς και κρυφτό ανάμεσα στις κολώνες του Παρθενώνα… Χαμομήλια, παπαρούνες, μαργαρίτες, τσουκνίδες και μολόχες, πικραλίδες, αγριάδα, η κάππαρη, μια συκιά που δεν έκανε ποτέ σύκα, ένας τεράστιος φίκος , τα κρίνα, οι κάλλες και τα βασιλικά στους τενεκέδες της κυρα-Μαρίας, στάθηκαν οι πρώτοι μου τιμημένοι και αξέχαστοι δάσκαλοι βοτανικής! Την εντομολογία την διδάχτηκα από τα μυρμήγκια, τα περιστασιακά σκουλήκια στα μήλα, τις λαμπρίτσες και τις άσπρες πεταλούδες με την πράσινη κάμπια, τα πάντα βιαστικά σκαθάρια, και βέβαια τις πανταχού παρούσες μύγες! Την εκπαίδευσή μου στο «σχολείο» της αυλής του σπιτιού μας, ήρθαν να συμπληρώσουν η γριά χελώνα (απ’ τον καιρό του Όθωνα, έλεγαν οι  «μεγάλοι»), οι αράχνες, οι πολλές μας γάτες, τα χελιδόνια, τα καναρίνια της κυρίας Αγγελικής, και οι λίγες κότες του κυρ- Απόστολου. Χαρά κι αλήθεια, υπομονή και θαύμασμα, φιλία κι εμπιστοσύνη μου πρόσφεραν… τι άλλο να πω;

Από μικρή συνειδητοποίησα ότι «το γραφείο μου» θέλω να είναι με παιδιά! Να τα
παρατηρώ, να τα ακούω, να συνομιλώ μαζί τους, να δημιουργούμε και να
μεγαλώνουμε παρέα. Ταυτόχρονα, η αγάπη, ο σεβασμός, ο θαυμασμός μου για τη
Φύση και τα πλάσματά της, ήταν εκεί. Όντας παιδί της πόλης χρειαζόμουν την
αυθεντικότητα που νιώθεις στην αγκαλιά της φύσης -τη μεγαλύτερη, σοφότερη κι
αστείρευτη πηγή γνώσης και φωτός- σαν ανάσα σωτηρίας. Όταν μπροστά μου
βρέθηκε -ίσως όχι τυχαία- η Παιδαγωγική του Δάσους, το παζλ μέσα μου
ολοκληρώθηκε και η ισορροπία επιτεύχθηκε! Παιδιά και φύση. Παιδιά στη φύση και
η δράση τους μέσα στον φυσικό κόσμο, για να αναπτύσσεται αυτή η σύνδεση. Με
εργαλεία τον αυθορμητισμό, την εξερεύνηση, το ελεύθερο παιχνίδι τον
προβληματισμό…Με αγάπη για την παιδική ηλικία και το φυσικό περιβάλλον, αλλά
και την αβίαστη και γεμάτη σεβασμό και φροντίδα ύπαρξη των μικρών ανθρώπων
μέσα του. Καλλιεργώντας την αίσθηση ότι είμαστε αναπόσπαστο και σημαντικό
μέρος του κύκλου της φύσης, δίχως αυτό να μας δίνει καταστροφικά δικαιώματα,
αλλά συνυπάρχοντας, όλα τα μέρη μαζί, αρμονικά.

Είμαι απόφοιτη του Παιδαγωγικού τμήματος του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου  Αθηνών. Νιώθοντας αγάπη και σεβασμό προς τη φύση και θέλοντας να το μεταδώσω και στα παιδιά, εκπαιδεύτηκα στην Παιδαγωγική του δάσους, που βασίζεται στην  έννοια της μάθησης μέσω του παιχνιδιού, αναπτύσσοντας στους μικρούς και τις μικρές εφόδια ζωής: αυτοεκτίμηση, εμπιστοσύνη, συνεργασία, ελευθερία, ενσυναίσθηση…, αξίες ανεκτίμητες. Ταξιδεύοντας στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, συναναστράφηκα με όμορφες ψυχές, με εκπληκτικούς παιδαγωγούς, με όρεξη, εμπειρίες και νέες ιδέες. 
Ως εκπαιδευτικός, προσπαθώ με κάθε τρόπο και με πολλή αγάπη, να μεταφέρω τη φιλοσοφία και τις αρχές της παιδαγωγικής του δάσους, εντός και εκτός της σχολικής τάξης.

Μεγαλωμένος στον Πειραιά, από μικρός ανέπτυξα έναν βαθύ δεσμό με τη θάλασσα. Η επαφή με το υγρό στοιχείο καλλιέργησε μέσα μου έναν γενικότερο σεβασμό προς το φυσικό περιβάλλον, που, αργότερα, βρήκε επιστημονική έκφραση μέσα από τις σπουδές μου στις γεωπονικές και περιβαλλοντικές επιστήμες. Στο πλαίσιο αυτό, η αγάπη μου για τη φύση μετατράπηκε σε δράση. Εστίασα στην προώθηση και εφαρμογή της αγροοικολογίας, σε προγράμματα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης για παιδιά και ενήλικες, καθώς και σε πρωτοβουλίες για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Πρόσφατα ολοκλήρωσα τις σπουδές μου ως συνοδός βουνού, θέλοντας να συνδυάσω την περιβαλλοντική εκπαίδευση με τις υπαίθριες δραστηριότητες και τη σύνδεση με τη φύση. Επιθυμία μου είναι να εξερευνήσω και να επικοινωνήσω έναν οικοκεντρικό και αειφορικό τρόπο συσχέτισής μας, τόσο με τη φύση όσο και με τον εαυτό μας και τους γύρω μας, δίνοντας έμφαση στις αξίες της αποδοχής, της ενσυναίσθησης, της αλληλεγγύης και του αυτοπροσδιορισμού. Τα παιδιά είναι η καλύτερη παρέα για το ταξίδι αυτής της εξερεύνησης με προορισμό πιο αειφορικές κοινωνίες και πάντα «με διαθέσεις μιας ιπτάμενης φυγής προς τ’ άστρα…».

Ανέκαθεν ένιωθα ότι είχα καλή σύνδεση με τα παιδιά και τη φύση, θαύμαζα και τα δύο, εμπνεόμουν και μάθαινα από αυτά. Παράλληλα με τις σπουδές μου στην μηχανική, είχα την τύχη να συμμετέχω σε πάνω από 20 ευρωπαϊκά εκπαιδευτικά προγράμματα άτυπης και μη τυπικής μάθησης (Youth In Action, Erasmus+), ποικίλας θεματολογίας, ως μέλος του Οικολογικού Εργαστηρίου Καισαριανής. Κάπως έτσι ανακάλυψα την αγάπη μου για την εκπαίδευση, αλλά και τις εναλλακτικές μορφές της. Μέσω της αυτομόρφωσης (παρακολούθηση ομιλιών/συνεδρίων, ντοκιμαντέρ, ανάγνωση βιβλίων, βιωματικά εργαστήρια) εντρύφησα περαιτέρω στον κόσμο της εκπαίδευσης και η αγάπη μου γι’ αυτή μεγάλωσε. Έχω εργαστεί 6 χρόνια σε γκρουπ μελέτης παιδιών, με λιγότερες ευκαιρίες, ενώ έχω επίσης εμπειρία από κέντρα φιλοξενίας ασυνόδευτων ανήλικων προσφύγων αλλά και εργαστήρια ζογκλερικών για παιδιά. Το όραμα μου είναι να συμβάλλω στην καλλιέργεια ανθρώπων που ενδιαφέρονται τόσο για τους συνανθρώπους τους όσο και για την προστασία του οικοσυστήματος και έχουν τα εφόδια να χτίσουν πιο αρμονικές κι αλληλέγγυες κοινότητες.

Ως παιδί, μεγάλωσα παίζοντας και εξερευνώντας τα πάρκα και το βουνό της Καισαριανής, που λειτουργούσαν ως  προέκταση της γειτονιάς μου, αποκτώντας μια βαθιά σύνδεση με τη φύση και την πρώτη μου αίσθηση του τι σημαίνει «κόσμος». Ως μαθήτρια, συνάντησα φωτεινούς δασκάλους που οραματίζονταν ουσιαστική περιβαλλοντική εκπαίδευση. Η συμμετοχή μου στην Περιβαλλοντική Ομάδα Καισαριανής επέτρεψε στη γνώση να ριζώσει και διαμόρφωσε τη στάση μου απέναντι στον κόσμο. Ως ενήλικας, αυτό που κρατάει την καρδιά μου ανοιχτή και ξυπνά τον παιδικό μου θαυμασμό για τον κόσμο, είναι η άμεση επαφή με τη φύση, ταξιδεύοντας με μια σκηνή και ανακαλύπτοντας την ποικιλομορφία της Ελλάδας. Ως μητέρα δύο μικρών παιδιών, ελπίζω πως, από τη δική μου αγκαλιά, θα οδηγηθούν στην «ανοιχτή αγκαλιά» της φύσης και θα νιώσουν την αίσθηση της ελευθερίας και του «ριζώματος», δημιουργώντας τους δικούς τους «χώρους της παιδικής τους ηλικίας». Ως νηπιαγωγός, πιστεύω ότι η επαφή με το «ανοιχτό σχολείο της φύσης» προσφέρει το ιδανικό πλαίσιο για την ολόπλευρη ανάπτυξη του παιδιού, όπου η μαθησιακή διαδικασία γίνεται πολυαισθητηριακή και βιωματική, ενώ το φυσικό περιβάλλον λειτουργεί ως δυναμικό πεδίο ανάπτυξης δεξιοτήτων, συνεργασίας, δημιουργικότητας και φιλοπεριβαλλοντικής συνείδησης. Το βουνό μένει μέσα σου, ως η πρώτη αίσθηση του τι σημαίνει «κόσμος», μια ρίζα που δεν ξεραίνεται ποτέ- και αυτή την αίσθηση επιθυμώ να μοιραστώ.

Είμαι φοιτήτρια μηχανικός περιβάλλοντος στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης. Από μικρή έχω μια ιδιαίτερη σύνδεση με τη φύση και τα ζώα και η επαφή μαζί τους με κάνει να νιώθω πιο κοντά στον εαυτό μου. Μέσω της Παρέας του Δάσους, άρχισα να παρατηρώ τον τρόπο που λειτουργούν τα παιδιά στη φύση και εντυπωσιάστηκα από το πως προσαρμόζονται στο περιβάλλον και βρίσκουν παιχνίδια και ασχολίες με πολλή φαντασία και χαρά! Έχω υπάρξει πρόσκοπος πολλά χρόνια και έτσι τα παιχνίδια και οι δραστηριότητες στη φύση είναι μια γνώριμη εμπειρία για εμένα, πάντα όμως ανακαλύπτω καινούρια πράγματα μέσω των παιδιών. Ανακάλυψα ότι η παρατήρηση αυτή, του τρόπου που αλληλεπιδρούν τα παιδιά στη φύση, μου προκαλεί μεγάλη ευχαρίστηση και είναι σχολείο για μένα.